Bedankt, hè?

Een collega van Meneer D woont in Spanje. Hij is Spaans. En spreekt zijn hele leven al Spaans. Hij vertelde me onlangs een verhaal, dat een klassieke annekdote is binnen zijn familie.

Toen hij klein was, echt nog klein, ging hij met zijn ouders naar een attractiepark. Een geweldige belevenis voor zo’n klein Spaans manneke. De mascotte van het park was een beer. Een grote, pluizige beer. Uiteraard liep er een meneer rond in een megagroot pluizig berenpak. Het kleine jongetje zag alleen een hele, hele grote pluizige knuffelbeer.

Hij rende erop af en knuffelde de beer en liet niet meer los. Zoiets is natuurlijk geweldig als je een klein jongetje bent. Een levende knuffelbeer, drie keer zo groot als jij!

De beer vroeg aan zijn vader of ze op de foto wilden. Natuurlijk wilde het jongetje dat. Zoiets fantastisch. De beer zei het in gebrekkig Spaans, met een sterk Portugees accent.

De beer was waarschijnlijk een Portugese gastarbeerder die de in een warm berenpak ontberingen leed, of juist niet ontberingen, maar juist gewone beringen.

De beer drong redelijk aan op de foto. Je kent het zelf vast wel. Ga naar Eurodisney of een attractiepark en ze maken van die leuke foto’s als je in de achtbaan zit of met Mickey Mouse, als je maar teveel betaalt. Mickey Mouse en consorten spreken overigens nooit. Dat is de basisregel van attractiepark-life-size-beest-of-stripfiguur spelen is dat je nooit spreekt. Alleen non-verbaal met handen en schuddend hoofd. Een hele kunst. Deze beer niet. Hij sprak. En hij sprak Portuguespagnol.

De vader van Meneer D’s collega zag hoe blij en gelukkig zijn zoon was, dus hij gaf toe. Neem die foto maar. Dan hebben we ze een mooie herinnering. Zo gezegd, zo gedaan. De foto werd gemaakt. Klik. Dat is dan tien euro. Of een vergelijkbaar equivalent in peseta’s toen. Jaren geleden in Spanje.

Even terzijde over Spaans en Portugees.

Spaans en Portugees zijn nauw verwante talen. Ze lijken erg op elkaar. De uitspraak wil toch flink verschillen. En de spelling ook. Toch zijn er ladingen woorden die erg op elkaar lijken, met een klein verschil.  Schaap is bijvoorbeeld oveja en ovelha in respectievelijk Spaans en Portugees.

Daarenboven heb je het verschil dat je ook hebt tussen het Japans en Chinees. Japanners kennen alleen de en niet de l, vandaar dat leenwoorden en Engelse woorden verbasterd worden; er zijn websites vol met Engrish. Het Chinees kent wel de en niet de r. Wie heeft er nooit een Chinese serveerster horen herhalen ‘dlie maal Chinese lijsttafel’? Precies. En dit is geen stereotype vooroordeel. Een vergelijkbaar effect treed op als verschil tussen Spaans en Portugees. Spaans is hier het Chinees en Portugees het Japans. Neem een heel simpel zinnetje in het Spaans, dat veelvuldig in zomerse feestnummers is gebruikt:

Vamos a la playa

Dat wordt in het Portugees zo ongeveer:

Vamos à praia

Playa, praia. Het is duidelijk.

Terug naar het attractiepark met een dolblij jongetje, een vader die flink in zijn portemonnee heeft getast voor een miezerige foto, omdat hij voor een voldongen feit stond: de foto is gemaakt voordat hij het doorhad en whatever de beer ook vroeg aan belachelijk bedrag – de prijzen voor een foto in elk attractiepark zijn belachelijk – hij voelde zich verplicht de foto te kopen.

De beer bedankte de vader vriendelijk in het Portugees:

Obrigado!

Ofwel: bedankt!

De vader antwoordde meewarig in het Spaans:

Si, obligado…

Het lijkt en klinkt als praia versus playa. De woordgrap is briljant subtieler; het verwijst naar de soms kleine verschillen tussen Spaans en Portugees, maar vanwege de spitsvondigheid van wat zijn vader werkelijk zei, is dit al jaren een running gag in de familie.
Je kunt Si, obligado namelijk vertalen met: Ja, ik voelde me verplicht…

Portuguese seals it?

Imagine. A language gone foul. Just imagine. A seal. Big eyes. Cute. Staring at you. A bit fluffy. Adorable creature.

Seal. In English. If you stretch the vowel and give it a high pitch, it almost sounds like the Japanese kawaii! It’s cute. A cute animal. Harmless.

Seal. In Portuguese. They write it as foca. To everybody that understands English it sounds just like fuck. Adorable animal gone x-rated. Unheard of. Foul language. The Portuguese must have thought “Sex sells”, but with mispronounced it with a southern-European accent as “Sex seals”. I can’t think of any other way how that language has gone pervertedly provocative.

Foca it. A language. A foul one. Best described as Porntuguese.